Tip: Draai die kop eens om
maandag, 23 augustus 2010
Omschrijving tip: Als je een kop hebt geschreven, wacht dan nog even met op ‘verzenden’ drukken! Een kop moet je altijd even omkeren. Als de omgekeerde kop meer bij je oproept dan de oorspronkelijke, dan is het geen goede kop. Bijvoorbeeld bij deze onschuldige, in vele varianten voorkomende nieuwskop: ‘Project Shared Services op tijd afgerond’. Wil ik dat eigenlijk wel weten? Ik zou het schokkender vinden als de kop was: ‘Project Shared Services níet op tijd afgerond.’ Probeer het maar, het werkt bijna altijd. ‘Directeur Peeters trots op bedrijf’, ‘Ik weet wat onze missie is!’, ‘Al onze klanten zijn tevreden’: we willen niet zuur overkomen, maar pas als het tegenovergestelde wordt beweerd, gaan we ons zorgen maken en dus het artikel lezen.
Hoe komt dit? Bedrijfsjournalisten hebben nogal de neiging om waarheden als koeien op te schrijven. Of successen die eigenlijk helemaal geen successen zijn. Of meningen die nogal voor de hand liggen, puur eigenbelang zijn of ronduit oninteressant. Dat je denkt: nogal wiedes. Pas als je de kop omkeert, kom je erachter dat je iets zit te vertellen waar niemand op zit te wachten. Om op bovenstaand voorbeeld terug te komen: als het op tijd afronden van een project nieuws is, dan is er iets vreselijks aan de hand in je organisatie.
Theorie: Een kop moet iets nieuws, urgents of interessants bevatten. (Ook deze uitspraak is omgekeerd behoorlijk wat interessanter.) Want de medewerker moet het artikel willen lezen. Omdat hij er zijn werk beter door kan doen of de kwaliteit van zijn werk of zijn werkplezier juist onder druk staat. Als het tegenovergestelde bericht interessanter is dan het bericht dat je gaat vertellen, zit je (nog) niet op de goede weg. Meestal betekent dit dat niet alleen je kop, maar ook de rest van het artikel nog niet veel soeps is.
Oplossing: Bel nog even en vraag om iets dat wél nieuws is of zoek naar meer details. Doe aan hoor en wederhoor. Als nieuws écht goed is, dan schrijf je dat natuurlijk gewoon op. Maar je legt dan wel even uit waarom dit überpositieve verhaal wel degelijk belangrijk is. Bijvoorbeeld omdat het jarenlang niet goed ging, maar nu wel. ‘Directeur Peeters is weer trots op zijn bedrijf’: wél een kop die om lezing van het bijbehorende stuk vraagt.
Leuk: Ga door met koppen omkeren tot je de slappe lach hebt, en denk dán nog eens na over wat je eigenlijk aan het doen bent. Nog beter: doe het samen met een collega, en verzin – met plezier – die goede kop en invalshoek.
Minder leuk: Artikel moet over. Je moet nog een keer bellen met die vervelende manager. Bedenk: dit doe je voorlopig niet nog een keer verkeerd. En je loopt het risico nu eens het echte verhaal te horen. Daar ben je voor, als journalist.
Meer weten: Bovenstaande tip komt uitgebreid aan de orde in de cursus Schrijven en desgevraagd ook in onze redactietrainingen. Pjotr van Lenteren is Coördinator Opleiding & Ontwikkeling bij Maters & Hermsen. Hij geeft maandelijks snelle tips voor betere journalistieke publicaties. Lees hier zijn tip voor de eindredacteur.
Hoe komt dit? Bedrijfsjournalisten hebben nogal de neiging om waarheden als koeien op te schrijven. Of successen die eigenlijk helemaal geen successen zijn. Of meningen die nogal voor de hand liggen, puur eigenbelang zijn of ronduit oninteressant. Dat je denkt: nogal wiedes. Pas als je de kop omkeert, kom je erachter dat je iets zit te vertellen waar niemand op zit te wachten. Om op bovenstaand voorbeeld terug te komen: als het op tijd afronden van een project nieuws is, dan is er iets vreselijks aan de hand in je organisatie.
Theorie: Een kop moet iets nieuws, urgents of interessants bevatten. (Ook deze uitspraak is omgekeerd behoorlijk wat interessanter.) Want de medewerker moet het artikel willen lezen. Omdat hij er zijn werk beter door kan doen of de kwaliteit van zijn werk of zijn werkplezier juist onder druk staat. Als het tegenovergestelde bericht interessanter is dan het bericht dat je gaat vertellen, zit je (nog) niet op de goede weg. Meestal betekent dit dat niet alleen je kop, maar ook de rest van het artikel nog niet veel soeps is.
Oplossing: Bel nog even en vraag om iets dat wél nieuws is of zoek naar meer details. Doe aan hoor en wederhoor. Als nieuws écht goed is, dan schrijf je dat natuurlijk gewoon op. Maar je legt dan wel even uit waarom dit überpositieve verhaal wel degelijk belangrijk is. Bijvoorbeeld omdat het jarenlang niet goed ging, maar nu wel. ‘Directeur Peeters is weer trots op zijn bedrijf’: wél een kop die om lezing van het bijbehorende stuk vraagt.
Leuk: Ga door met koppen omkeren tot je de slappe lach hebt, en denk dán nog eens na over wat je eigenlijk aan het doen bent. Nog beter: doe het samen met een collega, en verzin – met plezier – die goede kop en invalshoek.
Minder leuk: Artikel moet over. Je moet nog een keer bellen met die vervelende manager. Bedenk: dit doe je voorlopig niet nog een keer verkeerd. En je loopt het risico nu eens het echte verhaal te horen. Daar ben je voor, als journalist.
Meer weten: Bovenstaande tip komt uitgebreid aan de orde in de cursus Schrijven en desgevraagd ook in onze redactietrainingen. Pjotr van Lenteren is Coördinator Opleiding & Ontwikkeling bij Maters & Hermsen. Hij geeft maandelijks snelle tips voor betere journalistieke publicaties. Lees hier zijn tip voor de eindredacteur.